Uitspraak van de week: ‘Schade door uw pand, werknemer of ingeschakelde hulppersoon? Dat kan uw risico zijn’
U bent eigenaar van een pand, heeft personeel in dienst of schakelt hulppersonen in voor werkzaamheden binnen uw onderneming. Ontstaat daardoor schade bij een derde? Dan kunt u daarvoor onder omstandigheden aansprakelijk zijn, ook als de schade niet rechtstreeks door u is veroorzaakt.
De wet kent verschillende vormen van zogenoemde kwalitatieve aansprakelijkheden. U kunt dan aansprakelijk zijn vanwege een bepaalde rol of hoedanigheid, bijvoorbeeld als werkgever of als eigenaar van vastgoed. Dat speelde onlangs in een zaak bij de Rechtbank Rotterdam (link). De eigenaar van een bovenwoning werd aansprakelijk gehouden voor schade aan de benedenwoning als gevolg van een lekkage. De aansprakelijkheid werd gebaseerd op artikel 6:174 BW, de wettelijke regeling voor aansprakelijkheid voor een gebrekkige opstal.
De zaak biedt een mooie aanleiding om stil te staan bij kwalitatieve aansprakelijkheid en de gevolgen daarvan voor ondernemers.
Wat is opstalaansprakelijkheid?
Op grond van artikel 6:174 BW kan de bezitter van een opstal aansprakelijk zijn wanneer die opstal, gelet op de omstandigheden, niet voldoet aan de eisen die men daaraan mag stellen en daardoor gevaar voor personen of zaken ontstaat. Een opstal is bijvoorbeeld een gebouw, maar kan ook een ander werk zijn dat duurzaam met de grond is verenigd, zoals een verharde weg.
Voor deze aansprakelijkheid hoeft niet vast te staan dat de bezitter zelf onzorgvuldig heeft gehandeld. Het gaat om de toestand van de opstal en het gevaar dat daardoor is ontstaan.
In de Rotterdamse zaak ontstond vanuit de badkamer van een bovenwoning een lekkage, waardoor het plafond van de benedenwoning beschadigd raakte. De eigenaar van de benedenwoning liet de oorzaak onderzoeken en het plafond herstellen. De eigenaar van de bovenwoning moest zowel de onderzoekskosten als de herstelkosten vergoeden.
Aansprakelijkheid voor werknemers en hulppersonen
Opstalaansprakelijkheid is niet de enige vorm van kwalitatieve aansprakelijkheid. Ook werkgevers kunnen onder omstandigheden aansprakelijk zijn voor schade die door hun werknemers óf ingeschakelde hulppersonen wordt veroorzaakt.
Op grond van artikel 6:170 BW kan een werkgever onder bepaalde voorwaarden aansprakelijk zijn voor schade die een ondergeschikte bij de uitoefening van zijn werkzaamheden veroorzaakt. Daarvoor moet er sprake zijn van een toerekenbare onrechtmatige gedraging van de werknemer. Bovendien moet de fout in voldoende verband staan met de aan de werknemer opgedragen taak.
In bepaalde gevallen kunt u als opdrachtgever óók aansprakelijk zijn voor ingeschakelde hulppersonen die niet-ondergeschikt zijn. Daarvoor is onder meer vereist dat de hulppersoon zelf aansprakelijk is jegens de derde voor de tijdens de werkzaamheden begane fout. De gedachte achter deze vorm van aansprakelijkheid is dat de opdrachtgever profijt heeft van het inschakelen van de hulppersoon en de kans op schade als bedrijfsrisico dient te aanvaarden.
Wat betekent dit concreet?
Als ondernemer is het van belang om bewust te zijn van deze risico’s en waar mogelijk passende maatregelen te treffen, bijvoorbeeld door goed onderhoud, duidelijke werkafspraken en een adequate verzekering.
Wilt u weten of u aansprakelijk kunt worden gehouden of juist schade kunt verhalen op een ander? Neem dan gerust contact op.